کتاب درآمدی بر زوج درمانی با روی آورد اسلامی
زوج ● آسیب شناسی ● سلامت روانی ● احساسات ● همسران ● خانواده
نویسنده: دکتر محمدرضا سالاری فر
انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه
- تشخیص و ارزیابی روابط زوجین
- شناخت ضعف ها و قوت های خود در روابط زناشویی
- آسیب شناسی روابط زوجین از دیدگاه شناختی رفتاری
فهرست مطالب کتاب
• مقدمه
• فصل اول – کلیات و مفاهیم
• مقدمه
• مشکلات در روابط زوجها
• زوج درمانی با رویکرد اسلامی
• ضرورت زوج درمانی با رویکرد اسلامی
• تعاریف نظری و عملیاتی متغیرها و مفاهیم پژوهش
• متون اسلامی
• زوج
• زوج درمانی
• زوج درمانی اسلامی
• زوج درمانی شناختی رفتاری توسعه یافته
• خانواده درمانی ساختاری
• رضامندی زناشویی
• روششناسی برداشت زوج درمانی از متون اسلامی
• جستجو در متون اسلامی
• حرکت از یک مشکل زناشویی
• حرکت از نظریههای خانواده درمانی
• مبانی زوج درمانی اسلامی
• اهداف زوج درمانی اسلامی
• ساختار زوج درمانی اسلامی
• اهداف و سازماندهی کتاب
• فصل دوم – ویژگیهای خانواده سالم
• مقدمه
• تعریف و مفهوم خانواده سالم
• ویژگیهای خانواده سالم در بررسی دفرین، کرایسان و استینت
• تعهد
• قدردانی
• میل به گذراندن وقت با یکدیگر
• الگوهای ارتباطی مؤثر
• جهتگیری دینی / معنوی
• توانایی مقابله با بحران به شکل مثبت
• تشویق و دلگرمی دادن به یکدیگر
• نقشهای روشن و صریح
• الگوی مک مستر در خانواده سالم
• جهتگیری وظایف خانواده
• ابعاد خانوادگی الگو
• ویژگیهای خانواده سالم از دیدگاه بیورز
• جهتگیری نظامها
• مرزهای روشن
• قدرت نسبتاً برابر و فرآیند صمیمیت
• خودمختاری
• شادی و راحتی در روابط
• گفتگوی ماهرانه
• ارزشها و باورهای والا
• نقش ساخت خانواده در سلامت و عملکرد خانواده
• خانوادههای متقارن / مکمل
• خانوادههای مرکزگرا / مرکزگریز
• انسجام / انطباقپذیری
• نگاه اسلامی در خانواده سالم
• الگوی خانواده سالم
• فصل سوم – نظریههای آسیبشناسی روابط زوجین
• مشکلات ارتباطی زوجها
• آسیبشناسی روابط زوجین از دیدگاه شناختی رفتاری
• توسعه دیدگاه شناختی رفتاری
• خلاصهای از مشکلات ارتباطی زوجها
• الگوی تیلفروشان، عابدی و احمدی در آسیبشناسی خانواده
• محور اول: اختلال در چرخه زندگی خانواده
• اختلال تحولی خانواده
• اختلال سازگاری اعضا و ثبات خانواده
• محور دوم: اختلال در زیر منظومههای خانواده
• اختلال در زیر منظومه همسران
• اختلال در زیر منظومه خواهران و برادران
• محور سوم: اختلال در عملکرد گروه خانواده
• اختلال کنشی – ساختاری
• اختلال سازگاری اجتماعی
• محور چهارم: اختلال در محیط درونی خانواده
• اختلال در روابط خانواده
• اختلال در رشد فردی
• اختلال در حفظ نظام خانواده
• محور پنجم: استرس خانواده
• عوامل استرسزای بیرونی که شامل موارد زیر است
• محور ششم: سطح کیفیت زندگی خانواده
• دیدگاه اسلامی در آسیبشناسی روابط زناشویی
• آسیبهای روابط زوجین در ایران
• فصل چهارم – تشخیص و ارزیابی روابط زوجین
• تعریف، ضرورت و ویژگیهای سنجش خوب
• ویژگیهای سنجش خوب
• راهبردهای کیفی در سنجش زوجها
• سنجش کمی و مقیاسهای روابط زوجها
• سنجش روابط زوجها در دیدگاه شناختی رفتاری توسعه یافته
• بررسی منابع به کار گرفته شده در گذشته و نتایج آن
• راهبردهای سنجش معنویت در روابط زوجها
• نقشه دینی معنوی خانواده (RSG)
• نگاه اسلامی در سنجش روابط زوجین
• فصل پنجم – زوج درمانی شناختی رفتاری توسعه یافته
• نقش عواطف زوجها در درمان
• انگیزههای زوجین
• تفاوتهای جنسیتی در انگیزهها
• نقش انگیزهها در درک روابط زوجین
• مقدمات زوج درمانی
• مداخلات رفتاری
• آموزش تبادل افکار و احساسات
• رهنمودهایی برای صحبت کننده
• رهنمودهایی برای شنونده
• آموزش تصمیمگیری
• ارتباط میان دو نوع گفتگو
• مداخلهها برای تعدیل شناختها
• اهداف مداخلات شناختی
• انواع مداخلهها در شناختها
• پرسشهای سقراطی و مداخلات اکتشافی هدایت شده
• سنجیدن و وزن کردن مزایا و معایب یک شناخت
• نشانه دادن پیامدها برای برخی از زوجین
• ملاحظه بدترین پیمادهای ممکن
• پیکان وارونه
• تعیین کردن شناختهای سطوح کلان با روش استقراء پاسخهای موقعیتی
• سایر مداخلهها
• مداخلهها در عواطف
• پیوستگی عواطف با شناخت و رفتار
• دستیابی به عواطف اجتناب شده و دست کم گرفته شده
• افزایش آگاهی و بیان عواطف
• مداخلهها برای افزایش دادن تجربههای عاطفی
• مداخلات برای الگوها و تعاملهای زوجها
• مداخلات اولیه
• اهداف عمدۀ مداخلات برای آشفتگیهای اولیه
• افزایش مهارتها و خودکفایی برای حل امور زوجی
• اصلاح آشفتگی ثانوی در الگوهای تعاملی
• مداخلات برای الگوی حمله – حمله
• رهنمودهایی برای تعامل همسران (در حمله متقابل)
• مداخله برای الگوی درخواست – کنارهگیری (یا دریغ)
• مداخلهها در الگوی کنارهگیری متقابل
• مداخلهها برای الگوی جدایی
• مداخلهها برای همسرانی که یکی از آنها بیعلاقه است
• مداخلات برای ایجاد اعتماد و ترمیم آثار تعاملهای منفی پیشین
• افزایش مهارتها و خودکفایی برای حل امور زوجین
• فصل ششم – مروری بر معنویت در خانواده
• مفهوم معنویت و دین
• معنویت و سلامت روانی
• معنویت و دین در خانواده
• روان درمانی مبتنی بر معنویت
• ادغام معنویت در خانواده درمانی
• ویژگیهای لازم برای زوج درمانی معنوی
• انواع مداخلههای معنوی
• بهبودبخشی و رهایی از آسیبهای ارتباطی و اجتماعی
• رویارویی با مرگ و بهبودیابی در فقدان
• پیشگیری از اعتیاد و بازیابی
• غلبه بر فقر و نژادپرستی
• مسائل وجودی و معنای زندگی
• پیوند دوباره با ریشههای معنوی خانواده
• آسیب ارتباطی و آسانسازی بخشش و توافق
• آشفتگی ارتباطی و کاربرد تفکر
• استفاده از تشریفات
• تشویق خدمت به دیگران و فعالیت اجتماعی
• فصل هفتم – مداخلههای اسلامی در شناختها، عواطف و رفتارهای زوجها
• مداخلههای شناختی اسلامی
• نگاه به ازدواج
• خودشناسی زناشویی
• دیدگاهها نسبت به همسر
• مداخلههای عاطفی
• تأمین نیازهای جنسی
• تأمین نیازهای عاطفی
• مهار عواطف منفی
• اول: توضیح ماهیت خشم برای زوجین
• دوم: آشناسازی زوجین با عوارض و پیامدهای خشم
• سوم: آموزش پیشگیری از رفتار خشونتآمیز به زوجین
• چهارم: کمک به شناخت علتها، موقعیتها و نشانههای خشونت
• پنجم: آشنایی با شیوههای رفتاری مهار خشم
• ششم: لزوم یاد خدا هنگام خشم
• مداخلات رفتاری
• روابط کلامی زوجین
• اصول اخلاقی گفتگو
• محتوای گفتگو
• شیوه گفتگو
• صحبت کننده
• آسیبها در شیوه گفتار
• شنونده
• حالات غیرکلامی
• رفتارهای همسران درون منزل
• تصمیمگیری و حل مشکلات
• حل تعارضهای عاطفی
• فصل هشتم – مداخلات در ساخت خانواده
• توزیع قدرت در خانواده
• حقوق زن و شوهر
• حقوق غیرمالی زوجین
• حقوق مالی زوجین
